4 Ocak 2013 Cuma

En çok yabancı filmde oynayan Türk aktör


Feridun Çölgeçen, Avrupa ve Amerika'da 20 yabancı filmde oynayarak yerli artistler için kırılması çok güç bir rekor tesis etmiştir. Çölgeçen, fotoğrafta, son olarak rol aldığı "Kalpazanlar Çetesi İstanbul'da" filminin afişi önünde...

Dünya Sineması'nın önünde «Kalpazanlar Çetesi İstanbul'da» filminin afişine bakan iki gençten biri diğerini dürttü. «Şuraya bak yahu» dedi: «Filmde bizim meşhur Feridun Çölgeçen de oynuyor». Afişin altında koca koca harflerle Feridun Çölgeçen ismi yazılıydı.

Hafızalar 29 yıl öncesine gidecek olursa, Feridun Çölgeçen'in ilk yabancı filmini 1937 yılında çevirdiği görülür. «Maenchen Ohne Vaterland» (Vatansız İnsanlar) isimli bu film Berlin'de çekilmiş ve filmin önemli rollerinden birini Feridun Çölgeçen oynamıştır. Daha sonra Rossana Brazzi ve Joan Fontaine ile oynadığı «A Certain Smile» (Acı Tebessüm), Victor
Mature ve Yvonne De Carlo ile oynadığı «Timbuktu» (Çöller Şahini), Arthur Lubin'in yönetiminde çevirdiği «Mister Limpet», Peter Loore ile birlikte oynadığı «Balonla Beş Hafta» Feridun Çölgeçen'in ismini Avrupa ve Amerika'da duyuran filmler olmuştur. Ayrıca «FBI, istanbul'u Arıyor» filminde de teknik müşavir olarak çalışmıştır.

(Soldaki fotoğraf: Feridun Çölgeçen, kendisinin de oynadığı Kalpazanlar Çetesi İstanbul'da filmine, gişeden bilet alarak giriyor...)

Böylece, Feridun Çölgeçen'in Avrupa ve Amerika gibi iki büyük kıtada 20 film çeviren tek milletlerarası Türk aktörü olduğu rahatça söylenebilir.

Feridun Çölgeçen'le Rumelihisarı'nda deniz kenarında bir gazinoda konuştuk. Bizi her zamanki aşırı nezaketiyle karşıladı. «Biliyor musunuz?» dedi. «Film çalışmalarım olmadığı zaman Rumelihisarı'ndan hiç ayrılmam. Ya deniz kenarına iner, biraz yürüyüş yaparım, ya da evimin bahçesinde çiçeklerle uğraşır, köpeklerimi gezdiririm.»

Feridun Çölgeçen'e:

- «Teklifler almışsınız, neden rejisörlük yapmıyorsunuz?» diye sorduk.

- «Kameranın önünden kovulana kadar, kameranın arkasına geçmeye
niyetim yok. Esasen bizde ne kadar tutunamamış aktör varsa, hepsi rejisör oluyor, kurtuluşu rejisörlükte buluyor» diye cevap verdi.

Feridun Çölgeçen, espritüel bir aktördür. Esprileri, fıkraları yazıhanelerde anlatılır, durur. İşte en yenilerden birini de biz size nakledelim.

(Sağdaki fotoğraf: Sinema koltuğundaki Feridun Çölgeçen, Ken Clark ve Bella Cortez ile oynadığı filmin bir sahnesinde, elleri havadaki çete lideri Feridun'u seyrediyor...)

Feridun Çölgeçen, yerli film prodüktörlerini, "romatizmacılar, kalpçiler ve vasiyetnameciler" olmak üzere üçe ayırıyor ve her birinin özelliklerini şöyle izah ediyor:

- «Romatizmacılara gider, gelir paranı alırsın, alırsın ama, gidip, gelmekten romatizma olursun... Kalpçiler beterdir. Paranı alıncaya kadar enfarktüs geçirirsin... Ya vasiyetnameciler... Onlar tam felaket. Günlerce, aylarca, yıllarca gider, gelir, paranı alamazsın, çocuklarının alması için vasiyetname yazarsın.»

Feridun Çölgeçen, bütün ısrarlarımıza rağmen, vasiyetnameci prodüktörlerin ismini vermedi. Ve ayrılırken daha uzun yıllar yabancı filmlerde oynama rekorunu elinde tutacağını bilhassa yazmamızı istedi.

(16 Temmuz 1966)
kaynak: turknostalji.com

ÜLKELER VE SİNEMA : MEKSİKA




Sevgili Sinemaseverler, kemerleriniz bağlayın, bu ay hep birlikte Meksika’ya gidiyoruz. Tekilası, çölleri, sombrero şapkası, kaktüsleri ve komşusu ABD’ye kaçış noktaları ile meşhur olan bu ülkenin sinemasına yakından bakmaya ne dersiniz ?



GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE MEKSİKA SİNEMASI

1906 Meksico City’de 16 sinema salonu açıldı.

1910 Meksika Devrimi’nin kayıtları sinemalarda gösterildi.

1917 İtalyan sinemasının etkisinde ilk film The Light/La Luz, Ezequiel Carrasco tarafından çekildi.

1930 Rus yönetmen Sergie Eiseinstein, Meksika’yı ziyaret etti. Onun stili birçok Meksikalı görüntü yönetmenine ilham oldu.

1935 Meksika sinemasının altın çağı, o güne kadarki en iyi Meksika filmi kabul edilen Vamonos con Pancho Villa ile resmen başladı.

1943 Ünlü görüntü yönetmeni Gabriel Figueroa, Maria Candeleria’yla Cannes Film Festivali’nde alanının en büyük ödülünü kazandı.

1946 İspanya doğumlu Luis Bunuel, Meksika vatandaşlığına geçti. Bir süre Meksika’da film çekti.

1947 Meksika’nın Oscar’ları Ariel Ödülleri verilmeye başladı.

1953 Dönemin ikon oyuncularından Pedro Infante bir uçak kazasında yaşamını yitirdi. Aynı zamanda bu tarih Meksika sinemasının altın çağının sonu olarak kabul gördü.

1960 Meksika sinemasını on yıl içinde kasıp kavuran, şu anda kültleşmiş aksiyon ve korku filmleri furyası başladı.

1991 Alfonso Cuaron ilk uzun metrajlı filmi Solo Con Tu Pereja’yı tamamladı. AIDS’le ilgili olan filmin Meksika’da gösterime çıkması devlet tarafından engellendi.

1992  Like Water For Chocolate ABD’de o güne kadar ki en büyük gişe rakamına ulaşan yabancı film oldu. Bu film aynı zamanda Yeni Meksika Sineması’nın başlangıcı kabul edildi.

1993 Del Toro, Cronos’un haklarını satın almak isteyen ABD’li yapımcıları “Kim, Jack Lemmon’ın banyoda kan yalamasını görmek ister ki?” diyerek reddetti.

2000 Tüm dünyanın gözlerini Meksika sinemasına çeviren Ameros Perros/Paramparça Aşklar Köpekler ile Alejandro González Iñárritu, Oscar’a aday olan ilk Meksikalı yönetmen oldu.

2005 Cuaron ve Del Toro tarafından övgülere boğulan Temporada De Paltos, neredeyse tüm Arie Ödülleri’ni topladı.

2007 Gael Gabrica Bernal, ilk filmi Deficit’i çekti, film karamsar bulundu.



GÖRÜLMESİ GEREKEN ON FİLM

1.El Topo/Köstebek, Yön: Alejandro Jodorowsky 1970

2. Like Water For Chocolate, Yön:Alfonso Arau 1992

3.El Mariachı/Gitarım ve Silahım Yön: Robert Rodriguez 1992

4.Cronos, Yön: Guillermo Del Toro 1993

5.La Otra Conquista Yön: Salvador Carrasco 1998

6.Ameros Perros/Paramparça Aşklar Köpekler Yön: Alejandro González Iñárritu 2000

7.Y Tu Mama Tambien/Ananı Da Yön: Alfonso Cuaron 2001

8.El Crimen Del Padre Amaro/Günah Yön: Carlos Carrera 2002

9.Batalla En El Cielo/Cennette Savaş Yön: Carlos Reygadas 2005

10.La Zona/Yasak Bölge Yön: Rodrigo Pla 2007

Tabiki de Pan'ın Labirenti'ni unutmamak gerekir.




TAKİP EDİLMESİ GEREKEN YÖNETMENLER

Alfonso Cuaron
Guillermo Del Toro
Alejandro González Iñárritu
Carlos Reygadas
Alejandro Jodorowsky


Kaynak: Geçmişten Günümüze Meksika Sineması, Görülmesi Gereken On Film ve Takip Edilmesi Gereken Yönetmenler bölümleri Nil Kural’nın Empire Türkiye, Haziran 2008 sayısına yazdığı yazıdan alınmıştır.


Yazı Müziği: Noran Jones, All A Dream, Noran Jones, Miriam


Derleyen: KAAN OKAN